Miasto Pieniężno jest siedzibą władz samorządowych. Jest gminą typowo rolniczą o profilu hodowli bydła, trzody chlewnej i upraw polowych. Dużą rolę odgrywa również gospodarka leśna i pszczelarska, która uzyskuje około 100 ton miodu rocznie. Brak jest natomiast rozwiniętego przemysłu. Posiada duże walory turystyczno-krajoznawcze m.in. bardzo atrakcyjny krajobrazowo rezerwat przyrody ,,Dolina Rzeki Wałszy”, zabytki architektoniczne: Kościół św. Piotra i Pawła z XIV w., Zamek Kapituły Warmińskiej z XIV w. i Ratusz z XIV-XV w. obecnie odbudowywany oraz Muzeum Misyjno-Etnograficzne Księży Werbistów przy Wyższym Seminarium Duchownym Księży Werbistów, które znajduje się w odległości 2 km od centrum miasta.

Historia herbu Pieniężna
Herb Pieniężna to skrzyżowane ze sobą złoty klucz i srebrny miecz na błękitnym tle. Pomiędzy nimi znajdują się trzy srebrne worki z mąką. Najstarszy wizerunek herbu pochodzi z pieczęci z XIV w., do dziś na wieżyczce kościoła greckokatolickiego zlokalizowana jest chorągiewka z herbem pochodzącym z około 1731 roku.

Z herbem wiąże się taka legenda: gdy wojska szwedzkie oblegały miasto, oblężenie przeciągało się w czasie a zapasy żywności mieszkańców malały z dnia na dzień, Szwedzi chcieli zdobyć miasto głodem. Mieszkańcy postanowili użyć podstępu, wydobyli ostatni worek mąki i korzystając z pomyślnego wiatru wysypali mąkę na obóz nieprzyjaciela. Szwedzi uznali ten fakt jako świadczący o zasobności mieszkańców i odstąpili od murów miasta.